- Λεπτομέρειες
-
Κατηγορία: Θρησκεία
-
Panvagil
-
Παρασκευή, 23 Νοεμβρίου 2007 02:00
-
Εμφανίσεις: 1282
Καθώς κυλάει ασυγκράτητα ο χρόνος και τα γεγονότα κεντούν, άλλοτε χαρούμενα και δημιουργικά, άλλοτε δραματικά και επικίνδυνα, τον κοινωνικό μας καμβά βρισκόμαστε ολοένα και πιο κοντά, αισθανόμαστε ολοένα και περισσότερο επιβεβαιωτική την βαθειά και αληθινά, πονεμένη φωνή του Οσίου γέροντα, του σύγχρονου μάρτυρα της Εκκλησίας των «Κατακομβών» στην θλιμμένη γη της Σερβίας.
Παρατηρούσε εύστοχα και κατέγραφε πολυσήμαντα η πνευματική και αγιασμένη εκείνη μορφή, ο Όσιος Ιουστίνος Πόποβιτς: «Ουσιαστικά όλα τα προβλήματα περιέχονται στο πρόβλημα του ανθρώπου και όλες οι λύσεις στη λύση του προβλήματος του ανθρώπου».
Περίπου στο ίδιο μήκος κύματος θα κινηθεί η σκέψη του Φώτη Κόντογλου, όταν με ρεαλισμό, παραστατικότητα και ακρίβεια τόνιζε: «οι άνθρωποι βρίσκονται σε ακατάπαυστη κίνηση, σαν μανιακοί. ¶λλοι τρέχουν από δω, άλλοι από κει. Όλοι βιάζονται. Δοξάζω τον Θεό άμα δω κανέναν να πορεύεται ήσυχα, χωρίς να βιάζεται «Όλοι καταγίνονται με όλα» για να ξεχάσουνε τον εαυτό τους, για να μην απομένουνε μοναχοί και δούνε τη γύμνια τους, τη μιζέρια τους, το χάος που τους ζώνει».
Αποκρυπτογραφώντας το μυστικό νόημα της Ευαγγελικής περικοπής του πλούσιου, που διέφερε κατά πολύ από τον άφρονα πλούσιο της άλλης Ευαγγελικής περικοπής, βλέπουμε να επικεντρώνεται το πρόβλημα στον άνθρωπο. Τούτος ο πλούσιος διέθετε ισχυρό οπλισμό θρησκευτικότητας.
¶γγιζε τολμηρά τον λόγο του Θεού και αναπαυόνταν με την μερική εφαρμογή του. Τον χαρακτήριζε ο πόνος, ο πόθος και η παρορμητική αγάπη για την σωτηρία του μέσα στην χάρη και την ελπίδα του Θεού. Ο τρόπος σκέψης και προβληματισμού, η διαρκής τροφοδοσία του εσωτερικού του κόσμου, η εφαρμογή του θελήματος του Θεού περνούσαν, με σταθερότητα που εκπλήσσει και διδάσκει ,από το ιερό ταμιευτήριο του Θείου λόγου. Μέχρις εκεί όμως!
Όταν ο Χριστός τον κάλεσε σε μεγαλύτερες υπερβάσεις, συγκλονιστικότερες ανατροπές, τότε κυριεύτηκε από αδιέξοδη και φθοροποιό λύπη. Ο αγώνας του, πνευματικά ισχυρός και μεταμορφωτικά πολυδύναμος, περνούσε από την φθοροποιό υψικάμινο της παθολογικής του αγάπης για υλικά στοιχεία. Τον έδενε, παραμορφωτικά και ακρωτηριαστικά, το «μέγα πάθος και μέγα λάθος» για την περιουσία του. Αυτή δε η παθογενής αγάπη του τσάκιζε τα φτερά της ψυχής, τον αποσυντόνιζε εσωτερικά, τον διαιρούσε υπαρξιακά και τον άφηνε έκθετο - μανιακά περιφερόμενο, φοβισμένο - να ζει μέσα στο ασταθές και αβέβαιο έδαφος μιας νοσηρής, αφτέρουγης και επικίνδυνης θρησκευτικότητας.
ΑΆ
Αδύναμος, αφτέρουγος, επιπόλαιος στις αναζητήσεις και άριζος στα πιστεύματά του ο σύγχρονος άνθρωπος βρίσκεται μπλοκαρισμένος, σύρεται αιχμάλωτος στο εξουθενωτικό άρμα ποικίλων ψευδαισθήσεων. Νομίζει - νομίζουμε - πως η επιλεκτική και κατά το ανθρώπινο συμφέρον πίστη μας πολιτογραφεί στην κοινωνία των Χριστιανών και μας χορηγείται εύκολα το ισχυρό διαβατήριο για την πλεύση μας προς την αιώνια ζωή. Αγκυροβολημένοι στο ακλόνητο μουράγιο μιας πίστης, που αγγίζει τον ατομισμό μας, υπηρετεί και δικαιολογεί τις ορέξεις μας χαϊδεύει τα όνειρά μας, για τη κατάκτηση της Βασιλείας των Ουρανών μέσα από «ελάχιστες» κινήσεις και «ασήμαντους» αγώνες, δεν αναδιπλωνόμαστε,ούτε μπαίνουμε στην ασήμαντη, την ελάχιστη περιπέτεια να προχωρήσουμε βαθειά στον ατάραχο εαυτό μας, για την ανάλογη και σωτήρια διερεύνηση.
Επισημαίνει εύστοχα αγιορείτης γέροντας: «Η ζωή των Χριστιανών μη διαφέροντας καταντά επιβίωση δίχως νόημα, ανόητη, αφού δεν μπορείς να ζεις μόνο για μια σύνταξη ή για ένα δεύτερο διαμέρισμα ή για ένα καινούργιο αυτοκίνητο. Δεν καρτεράμε μια ουσιαστική αλλαγή, κινούμεθα δίχως ελπίδα. Έτσι τρέχουμε συνέχεια, υφαίνοντας κατά κάποιο τρόπο το σάβανο μας. Η ζωή, λέμε κι εμείς, είναι μαύρη, άχαρη, τα ίδια και τα ίδια, μουντή, θολή, ρουτίνα». Επιβιώνουμε, δηλαδή μετράμε τις μέρες που ασυγκράτητα διαβαίνουν, ανάμεσα στον τρόμο και την αγωνία, τον πόθο και το πάθος, την λαχτάρα και την περιπέτεια. Δίχως αληθινά να ζούμε.
Παραμένουμε, σαν τον τραγικό ναυαγό, αγκιστρωμένοι στον δικό μας βράχο καταμεσής του πελάγους, πιστεύοντας πως ό,τι κατορθώσαμε, έχει την έγκριση και την σφραγίδα του Θεού. Δεν ασχολούμαστε πια ή δεν ανεχόμαστε βαρύτερες και πιο ουσιαστικές ευθύνες. Παραμένουμε δέσμιοι των φτενών και φτηνών αγωνιών μας και δεν μπαίνουμε στην διαδικασία μεγαλύτερων και πιο εντατικών προσπαθειών. Τα ποικίλα «αγαθά»? οι πολύμορφες «επιτυχίες» στην άγονη καθημερινότητά μας υφαίνουν το στημόνι της ευτυχίας και ταυτόχρονα ζυμώνουν, νομίζουμε, το προζύμι της επιτυχίας μας. Δεν μπορούμε όμως να αντιληφθούμε το «λάθος» των επιλογών μας και την επικινδυνότητα των προτιμήσεων μας.
Μένουμε, δηλαδή, στην επιφάνεια, τα εξωτερικά σχήματα και τις επιπόλαιες αναζητήσεις, όπως ο πλούσιος του Ιερού Ευαγγελίου. Τύπος καθαρά θρησκευτικός. Πρόσωπο μιας κάποιας πνευματικής ανησυχίας. Κολλημένος ταυτόχρονα στα σκιρτήματα της υλοζωίας. Περιφερόμενος ανάμεσα στους πληθωρικούς ανεμοστρόβιλους του σήμερα. Εξαντλώντας κάθε εσωτερική δύναμη για την ικανοποίηση των υλικών και πνευματικών του αναγκών μέχρι ενός ορίου. Δίχως σταυρόσημες οδοιπορίες. ΓιΆαυτό, όταν η φωνή του καρδιογνώστη Χριστού τον προκάλεσε για ουσιαστικότερες πτήσεις προς την Βασιλεία των Ουρανών, για απελευθερωτικές προσωπικές κινήσεις πέρα από την πνιγηρή εξουσία των υλικών «αγαθών», τυλίχθηκε σΆένα πενθοφόρο σύννεφο. Γιατί η χριστιανική του ιδιότητα ήταν ατελής, αβαρής και μονοδιάστατη. Έτσι αποκαλύφθηκε ένας Χριστιανός δίχως την βαρύτητα της αλήθειας και την εγκυρότητα της γνησιότητας. Που «έπαιζε» στον φτηνό ρυθμό της ατομικής του αγωνίας. Που ζύγιζε την πνευματική του αγωνία και στήριζε την ποιοτική του ανθοφορία στα απλά, καθημερινά και ιδιόμορφα καθήκοντα.
Κάτι, σαν το άναμμα του κεριού, την προσφορά αρτοκλασίας σε γιορτή, την άρνησή του σε κλοπές ή ηθικές παρεκτροπές κλπ. Δίχως να προχωρεί στην συμμετοχή του στα μυστήρια της Εκκλησίας, την προσφορά των «αγαθών» του στους έχοντες ανάγκη κλπ.
Έτοιμος, όμως, να «γονατίσει» όποιον θα αμφισβητούσε το γνήσιο και το καθαρό της πνευματικής του ζωής, της χριστιανικής του ταυτότητας. Το απέδειξε η στάση και η έμπονη σιωπή του στην λυτρωτική απάντηση του Χριστού.
ΒΆ
Πιο πάνω μιλήσαμε για την αιχμαλωσία του πλούσιου της Ευαγγελικής περικοπής στον χώρο πολλών ψευδαισθήσεων. Και την μαρτυρική του ψευδαίσθηση, πως ζει στην καθημερινή του ζωή το θέλημα του Θεού. Ήθελε να αγνοεί πως η αγάπη του Θεού μας καλεί σε ολοκληρωτική αφιέρωση σΆ Εκείνον, ταπεινή υπακοή στο άγιο θέλημα Του, συνεχή προσπάθεια αναγέννησης και μεταμόρφωσης, σε σταθερή πορεία μετάνοιας. Δίχως αυτή την προϋπόθεση θα ζούμε μακρυά Του, ριγμένοι στην άφιλη και άγονη έρημο της απουσίας Του. Στερημένοι της ζωηφόρου πνοής του και στραγγισμένοι από τον ελευθερογόνο φωτισμό Του.
Αγνοούμε, ίσως γιατί νομίζουμε πως κάτι τέτοιο δεν συμφέρει στον ατομισμό μας, πως ο Χριστός και η αγάπη Του δεν αποτελούν ασφάλεια και εγκυρότητα για την έλλειψη της θύελλας στην ζωή. Αποτελούν όμως ασφάλεια και εγκυρότητα μέσα στην θύελλα. Λειτουργούν προστατευτικά στους κλυδωνισμούς και τις περιπέτειες. Δημιουργούν τις ουσιαστικές προϋποθέσεις για την ομαλή και ευπρεπή λειτουργία της λογικής, για τον αγώνα που οδηγεί στην ηθική τελείωση, την πνευματική αναγέννηση, την υπαρξιακή μεταμόρφωση. Δεν αφήνουν στον άνθρωπο, ο οποίος αγωνιά και αγωνίζεται στο μεγάλο πνευματικό χαράκωμα, κερκόπορτες από τις οποίες υπάρχει κίνδυνος να περάσει ο διάβολος και να ανατρέψει την ισορροπία του σώματος και της ψυχής.
Πόσο όμορφα, διδακτικά και λογικά ο ιερός Αυγουστίνος σημειώνει: «Η αναζήτηση της χαράς και της ευτυχίας δεν είναι πλάνη. Την έχει βάλει μέσα μας ο Δημιουργός μας ο Θεός. Μα, αν δεν φροντίσεις εσύ, να ακολουθείς τον δρόμο, που οδηγεί στη χαρά, στην αληθινή χαρά, τότε η αναζήτηση σου αυτή θα σε οδηγήσει σίγουρα σε δρόμους λάθος, και θα καταλήξεις σε αδιέξοδα». Η χαρά και η ευτυχία, εξάλλου, δεν «κρύβονται» στα «ευχάριστα» τούτης της ζωής. Είναι δώρο της αγάπης του Θεού που προσφέρονται στους ταπεινούς αγωνιστές και τους τίμιους μάρτυρες της ελπίδος Του.
Ένα γνήσιο και «χαροποιό» μαρτύριο, που είναι μήτρα ελπίδος και δοχείο ιερής χαράς, προϋποθέτει αγώνα προσωπικό, γονατίσματα ψυχικά και σωματικά, ταπείνωση και αμόλευτο πνεύμα υπακοής και θυσίας, διαρκή και ασταμάτητη μετάνοια? ο δρόμος αυτός βέβαια είναι «στενός» και «τεθλιμμένος» οδηγεί όμως στην φωτιστική και δροσιστική αγκαλιά της θείας Αγάπης. Έτσι ο κάθε αγωνιστής στον πνευματικό στίβο μπορεί να διαγνώσει την ασθένεια του, είναι σε θέση να εκτιμήσει πόσο λάθος είναι, διαθέττει την αντοχή να διακρίνει τον «πρέπον» και το «αναγκαίον» της πορείας του, διαχωρίζει ταυτόχρονα την αμαρτία και γνωρίζει πως θα την ξεπεράσει.
Και όμως! Είναι ανάγκη να γίνουμε οι Χριστιανοί «άνθρωποι των καθαρών βιωμάτων, να μιλά πιο βροντερά η ζωή μας η ίδια από τα πολλά λόγια μας, να μην απαιτούμε με προπέτεια το θαύμα, να μην βιαζόμαστε στην προσευχή, νΆακούμε και τον άλλο, όποιος κι αν είναι, να υπομένουμε την αντίδραση, την αντίσταση του άλλου, να συνεργασθούμε με τον Θεό. Εμείς θα του δώσουμε τον εκούσιο κόπο μας, την άσκηση, κι Εκείνος τη Χάρη Του και το έλεος Του, αφού πάντοτε η σωτηρία του ανθρώπου είναι συνεργία Θείας Χάριτος κι ανθρώπινης ενέργειας».
Ο Ιερός Χρυσόστομος διδάσκει: « Όσο πιο πολύ θα προσπαθείς να κρύψεις μια αμαρτία με άλλη αμαρτία, τόσο πιο πολύ, θα την διαπομπεύεις. Η αμαρτία δεν κρύβεται με άλλη αμαρτία, κρύβεται μόνο με την μετάνοια και την εξομολόγηση. Όταν θέλουμε, να κρύψουμε αμαρτία με αμαρτία, είμαστε παιδάκια και παίζουμε κρυφτούλι». Κάτι τέτοιο δεν επιχείρησε να παίξει και ο πλούσιος; Ο Χριστός με τον παιδευτικό τον λόγο τον προσγείωσε στην πραγματικότητα. Και φώτισε το σκοτάδι της καρδιάς του. Ενώ την ίδια στιγμή, αποκαλύπτοντας το μέγεθος και την μορφή του προσωπικού του αγώνα, του έδειξε με αγάπη και διαφάνεια, τον Ουρανό.
Ο πλούσιος, πνευματικά ατροφικός και προσωπικά εξασθενημένος, με τον προκλητικό του λόγο έδειξε το λάθος και το αδιέξοδο της καρδιάς του.
Ο Χριστός, με την ταπεινή Tου αγάπη και την ελευθερογόνο διδαχή Του, φώτισε το εσωτερικό σκοτάδι του τραγικού πλούσιου. Παραμένοντας σε όλους μας δείχτης αλήθειας και οδηγός ελευθερίας. Για την κατάκτηση της Βασιλείας των Ουρανών.
Πρωτοπρεσβύτερος ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΖΑΜΠΕΛΗΣ