ΛΙΓΗ ΤΕΧΝΗ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΟ ΓΙΑΤΡΟ ΤΟΝ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ (ΚΙ ΟΧΙ ΜΟΝΟ...)
- Λεπτομέρειες
- Κατηγορία: Πολιτιστικά
- Panvagil
- Παρασκευή, 07 Δεκεμβρίου 2007 02:00
- Εμφανίσεις: 529
Στις ατέλειωτες και αγωνιώδεις συζητήσεις μεταξύ μαμάδων οφείλω την ιδέα για το σημερινό μου θέμα.
Η ανησυχία μεγάλη, σήμερα, που τα παιδιά μας είναι εκτεθειμένα σε καταιγισμό πληροφοριών, υποχρεωμένα νΆ ανταπεξέλθουν σε δυσβάσταχτους ρόλους, αντιμέτωπα από νωρίς με την αβεβαιότητα για το μέλλον τους, καταδικασμένα σε μοναξιά και βαρύ ανταγωνισμό από τρυφερή ηλικία και ίσως πληγωμένα μέσα σε διαλυμένες οικογένειες ? φρούτο της εποχής κι αυτό, ή παρεξηγημένα γιατί οι ιδιαίτερες ικανότητες τους δε χωράνε στα στερεότυπα καλούπια του σχολείου. Μετέωρα ανάμεσα σε ηθικές αξίες που καταρρέουν. Με γονείς αμήχανους, που κι εκείνοι οι καημένοι κοιτάζουν, κρατώντας την αναπνοή τους, τη ζωή να περνά μέσα απΆ την τηλεόραση, νιώθοντας πολλές φορές συνθλιμένοι από μια σκληρή καθημερινότητα, αλλά και αβέβαιοι για τις επιλογές τους μέσα στον καταιγισμό των ραγδαίων τεχνολογικών κ.λ.π. εξελίξεων, που εξιλεώνονται εξαγοράζοντας ευθύνες, καταθέτοντας ολόψυχα σεβαστά ποσά στα φροντιστήρια.
Οι συζητήσεις μεταξύ μαμάδων, εκτός απΆ την πραγματική αγωνία που φανερώνει την αγάπη τους, καταλήγουν λίγο-πολύ στα ίδια: δεν ξέρουμε τι να κάνουμε! Όχι μόνο για να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να βρουν το δρόμο τους, αλλά και για να τα προφυλάξουμε από τους χίλιους δυο κινδύνους που παραφυλάνε εκεί έξω.
Κι εγώ, βέβαια, δεν έχω τη μαγική συνταγή, ούτε την απάντηση. Το μόνο που μπορώ να κάνω, αντλώντας από την πείρα μου στη διδασκαλία της τέχνης, είναι να δώσω κάποιες πληροφορίες μόνο, κι ο καθένας ας τις ερμηνεύσει όπως νομίζει.
Με ομάδες εφήβων ασχολήθηκα στα Εργαστήρια Ζωγραφικής Εφήβων, που οργανώνει το Κέντρο Πρόληψης Κατά των Ναρκωτικών. Εκεί, πάντα με τη βοήθεια των ψυχολόγων, απομονώσαμε τα συναισθήματα, μάθαμε να τα διαχειριζόμαστε, γνωρίσαμε το σώμα μας, σχεδιάσαμε τα όνειρά μας, τοποθετήσαμε το άτομο μέσα στο φυσικό του περιβάλλον, στον κοινωνικό του περίγυρο, χτίσαμε μια πόλη όπως θα τη θέλαμε και τόσα άλλα όμορφα πράγματα.
Παράλληλα τα παιδιά μάθαιναν σχέδιο, χρώμα, σύνθεση και ιστορία της τέχνης παίζοντας, ενώ τα ίδια έβαλαν τα όρια, που έπρεπε κάθε στιγμή να σέβονται. Δούλεψαν ομαδικά, μαθαίνοντας νΆ αποδέχονται τους άλλους μΆ όλες τις διαφορές και τις διαφωνίες. Ζητούσαν επιπλέον δουλειά για το σπίτι(!) κι επέμεναν να συνεχιστούν τα μαθήματα ακόμα και μες στο καλοκαίρι!
Σας φαίνονται ουτοπικά όλα αυτά;
Πιστεύετε ότι δε γίνονται τέτοια πράγματα και μάλιστα σε μια επαρχιακή πόλη όπως η Λευκάδα;
Κι όμως γίνονται, χάρη στο Κέντρο Πρόληψης, που επεκτάθηκε και σΆ άλλες τέχνες όπως η μουσική και το θέατρο, πιστεύοντας ότι η ενασχόληση με την τέχνη είναι η καλύτερη άμυνα απέναντι σΆ όλους τους κινδύνους που ελλοχεύουν.
Κι όχι άδικα! Πρώτα πρώτα είναι μια καλή διέξοδος για τον ελεύθερο χρόνο. Δημιουργική απασχόληση, έκφραση, χαρά, κι όχι βαρετές ώρες στον υπολογιστή και στην τηλεόραση, που τελματώνουν την ψυχή, το μυαλό και το σώμα.
Έπειτα, δόθηκε η ευκαιρία στα παιδιά να δοκιμάσουν τις δεξιότητές τους σε τομείς που ίσως δεν δίνεται καθόλου βάση στα σχολεία, εφόσον εκεί δεν πρόκειται για καλλιέργεια και μόρφωση, αλλά δυστυχώς για κατάρτιση.
Το κυριότερο, όμως, είναι ότι η τέχνη προϋποθέτει αυτοπειθαρχία, ασκεί την επιμονή, την υπομονή, την κριτική αντίληψη. Κάθε στιγμή ο μικρός ή ο μεγάλος ζωγράφος καλείται νΆ αποφασίσει αν αυτό που θα κάνει εντάσσεται μέσα σε μια ισορροπία, που ο ίδιος δημιουργεί. Πρέπει να κρίνει τι θΆ αφαιρέσει, τι θα προσθέσει Πρέπει να μη φοβάται να εκφράσει τα συναισθήματά του, όσο δυσάρεστα κι αν είναι. Πρέπει να βρει έναν κώδικα επικοινωνίας ουσιαστικής. Πρέπει να κατανοήσει τον κόσμο, να έχει κάθε στιγμή τις κεραίες του τεντωμένες στα μυνήματα των καιρών. Έτσι, σιγά σιγά, μαθαίνει τον εαυτό του, τον αποδέχεται, τον αγαπάει, τον προστατεύει.
Η τέχνη είναι χαρά κι είναι ζωή. Εμπεριέχει την αλήθεια, μιαν αλήθεια βαθιά και κοινή για όλους τους ανθρώπους. Δεν είναι τυχαίο ότι έχει κατοχυρωθεί σήμερα επιστημονικά και η θεραπευτική της δύναμη κι εφαρμόζεται μΆ επιτυχία. Τόσο η ενασχόληση με την ίδια την τέχνη, όσο κι η απλή επαφή μαζί της (π.χ. η επίσκεψη σΆ ένα μουσείο, μια έκθεση, το νΆ ακούει κανείς μουσική, κ.λ.π.)
Τα παιδιά μας, αργά ή γρήγορα θα πρέπει να πάρουν αποφάσεις και να κάνουν τις επιλογές τους. Το να τα κλείσουμε σΆ ένα χρυσό κλουβί δεν είναι λύση.
Ούτε η ασφυκτική υπερπροστασία βοηθάει ?μόνο την τρομερή μας ανασφάλεια υπογραμμίζει, τίποτΆ άλλο. Πρέπει μόνα τους να κατακτήσουν την αυτογνωσία, ν? αποκτήσουν σαφή κι ελεγχόμενα κριτήρια για να μπορούν να καθοδηγήσουν το δικό τους μέλλον. Έτσι θΆ αποκτήσουν εμπιστοσύνη στον εαυτό τους και θα κερδίσουν την εμπιστοσύνη μας.
Υγιές άτομο είναι εκείνο που έχει ανεπτυγμένη πολύπλευρα προσωπικότητα. Που δε φοβάται τα ίδια του τα συναισθήματα, τις αντιδράσεις του, τα οράματά του. Που μπορεί και ξέρει να εκφραστεί. Που γνωρίζει κι αγαπά βαθιά τον εαυτό του και τους ανθρώπους. Έτσι θα έχει τη δύναμη και το κουράγιο να κάνει τις σωστές επιλογές. Κι ένα υγιές άτομο δεν είναι ποτέ ευάλωτο σΆ οποιονδήποτε πειρασμό. Η τέχνη λειτουργεί σα μανδύας προστατευτικός, σαν ασπίδα. Πηγαίνει τον άνθρωπο βαθιά μέσα στον εαυτό του, κι αυτό είναι το πιο δύσκολο και το πιο τολμηρό ταξίδι. Μόνο που η τέχνη το κάνει να φαίνεται γιορτή και πανυγήρι, το κάνει μέσα απΆ τη χαρά της δημιουργίας. Και μας γεμίζει αισιοδοξία και κατάφαση προς τη ζωή...
ΧΑΡΑ ΣΑΪΤΗ
Εικαστικός και θεωρητικός της τέχνης








