ΛΑOΓΡΑΦΙΚO MOYΣΕΙO ΣΦΑΚΙΩΤΩΝ: Μάθημα σ’ ένα σχολείο χωρίς μαθητές!
- Λεπτομέρειες
- Κατηγορία: Πολιτιστικά
- Panvagil
- Πέμπτη, 02 Σεπτεμβρίου 2004 15:56
- Εμφανίσεις: 555
Η ιστορία
Το κτίριο φιλοξενούσε μέχρι τη δεκαετία του ’80 τα όνειρα και τη φαντασία, τις φωνές και τα γέλια των νέων βλαστών του Καβάλλου. Ήταν το δημοτικό σχολείο του χωριού. Διθέσιο στην αρχή. Λιγόστεψαν τα παιδιά κι έγινε μονοθέσιο. Ήρθαν οι εθελοντικές συνενώσεις των κοινοτήτων σε δήμους το 1990. Οι λίγοι μαθητές φοιτούσαν πλέον στο σχολείο των Λαζαράτων.
«Ναός της γνώσης»
Και γύρω στα δέκα χρόνια μετά η δημοτική αρχή αποφάσισε ο παλιός «ναός της γνώσης» να μην αλλάξει χρήση και προορισμό. Το αντίθετα μάλιστα. Να απευθυνθεί σε μεγαλύτερη ομάδα – στόχο: ανθρώπους κάθε ηλικίας, με ή χωρίς την ιδιότητα του μαθητή. Και να στεγάσει τον Αρίφνητο πλούτο της λαϊκής μας παράδοσης, για να μη χαθεί και να περάσει και στις νεότερες γενιές.
• Για να βλέπουν τον αργαλειό κι όσοι δεν ευτύχησαν να δουν την γιαγιά τους να υφαίνει.
• Για να δουν τις κολόνιες του μπαρμπέρη κι όσοι στολίζονται με αρώματα παρισινά.
• Για να γνωρίσουν όλοι τον ανθρώπινο μόχθο και την καθημερινή βιοπάλη του παλιού καιρού, έστω και μέσα από τις φωτογραφίες και τα εκθέματα.
Ο πιο κατάλληλος τόπος
Στ’ αλήθεια, δεν υπήρχε τόπος πιο κατάλληλος να φιλοξενήσει αυτόν τον θησαυρό από τον Κάβαλλο· τον τόπο που γέννησε τον μεγάλο εξερευνητή του λευκαδίτικου λαϊκού πλούτου, Πανταζή Κοντομίχη. Το χωριό του σεμνύνεται για το άξιο τέκνο του και δείχνει πως οι κόποι του δεν πήγαν χαμένοι, αλλά κατανοούν όλο και περισσότεροι την αξία του έργου του και το πολύτιμο αντικείμενο της έρευνάς του.
Μέσα στο μουσείο δεν χρειάζονται πολλά λόγια. Τα εκθέματα μιλούν από μόνα τους. Μπαίνοντας θα συναντήσεις τον μπαρμπέρη· θα κουβεντιάσεις με τον τσιγκριάρη· θα παραγγείλεις κάτι στον καφετζή· θα καλημερίσεις τον τσαγκάρη· θ’ αφήσεις τα χαλκώματά σου στον καλατζή… Όλοι τους έχουν τη δική τους γωνιά. Έχουν εκεί ακουμπημένα τα εργαλεία τους. Με μια φωτογραφία τους δίνουν το δικό τους παρόν. Ένα λιτό κείμενο ξεναγούν τον επισκέπτη στο στέκι τους. Το κλίμα του χώρου εν γένει σε μυσταγωγεί στα Άγια των Αγίων της παράδοσής μας.
Μαθητές, οι επισκέπτες
Μέσα σ’ αυτό το βιωματικό σχολείο μαθητές είμαστε όλοι οι επισκέπτες. Δάσκαλοι ο παππούλης κι ο πατέρας· η μάνα κι η βαβά. Βιβλίο ύλης δεν υπάρχει. Είναι απεριόριστα όσα μπορεί να μάθει κανείς.
Ίσως να μην έχει και τόση αξία η τελετή των εγκαινίων, όσο το πριν και το μετά· πώς στήθηκε το μουσείο και πώς θα αξιοποιηθεί σαν εργαλείο (σχολικής ή όχι) γνώσης.
Συγχαρητήρια...
Θερμά συγχαρητήρια οφείλονται σε όσους κοπίασαν για τη δημιουργία αυτής της λαογραφικής κιβωτού. Πολλές ευχαριστίες χρωστάμε όλοι μας και σ’ εκείνους που πρόσφεραν παλιά αντικείμενα, που θα έμεναν άχρηστα στα σπίτια τους, αλλά τώρα θα αξιοποιηθούν για την διάσωση της λαϊκής μας παράδοσης.
Δεν μπορούμε παρά να επισημάνουμε και τη διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου του κτιρίου. Η πέτρα κυριαρχεί και δένει αρμονικά με το τοπίο –και μάλιστα με τα πεύκα που σκιάζουν και δροσίζουν το προαύλιο, φυτεμένα απ’ τους παλιούς μαθητές, μεσόκοπους πια οικογενειάρχες. Η παιδική χαρά και το γήπεδο μπάσκετ προσφέρουν αναψυχή στα παιδιά που κατοικούν μόνιμα στο χωριό ή το επισκέπτονται για να παραθερίσουν.
Το νέο μουσείο σχεδιάζεται να είναι ανοιχτό την περίοδο του καλοκαιριού για τους επισκέπτες. Τον χειμώνα, όσοι ενδιαφέρονται, θα μπορούν να το επισκεφθούν ύστερα από συνεννόηση με το Δήμο Σφακιωτών.
Ο Κάβαλλος απέχει μόλις 11 χμ. από την πόλη της Λευκάδας. Δεν είναι μακριά… Όλοι αξίζει να το επισκεφθούμε -«συν γυναιξί και τέκνοις»… Ας πάρουμε για λίγο τη θέση των μαθητών σ’ αυτό το μοναδικό σχολείο!
ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΑΜΠΕΛΗΣ
Από την εφημερίδα "Τα Νέα της Λευκάδας".







